Black Market Audio
De soundtrack van een televisieserie die nog gemaakt moet worden

[tekst: Renate Sun-Louw - foto: Isabel Nabuurs]

A Succesfull Party Needs Planning And Skill, wordt de luisteraar van Shake!, het nieuwe album van Black Market Audio, geduldig uitgelegd. Bert Taken en Arjo van Loo nemen de tip zelf in ieder geval ter harte. Ze hebben er serieus werk van gemaakt om het feest dat Shake! heet van begin tot eind te laten slagen.

Drie jaar lang kwam het duo elke dinsdagavond bijeen om te werken aan hun nieuwe cd. In de hippe huiskamer - retromeubilair en een wand vol reisfotografie - zijn de klanken van Shake! wonderwel op hun plaats. Het is goed voorstelbaar dat de mix van exotica, easy tune en dansbare pop in deze aan de buitenkant zo onopvallende Utrechtse bovenwoning is ontstaan. Hier bevindt zich ook de studio van de twee, vol bij elkaar verzamelde apparatuur. Maar een goede locatie en regelmatig bij elkaar komen voor de voorbereidingen is natuurlijk niet genoeg voor een goed feest. Er zijn ijzersterke ingrediënten nodig, en Taken en Van Loo steken veel tijd in het vergaren van die ingrediënten. Dat is eigenlijk al begonnen bij hun eerste geslaagde feest: debuut-cd Autorama uit 2001.

Ongeluk
‘Met het eerste album raakten we bekend in Italië, per ongeluk’, vertelt Van Loo. ‘We kwamen in contact met wat radiomensen en platenmensen en wat ons daarbij opviel was dat er heel veel muziek uit archieven wordt uitgebracht. Dat bracht ons op het idee om eens te kijken naar muziek in Nederland die niemand meer kent maar die heel leuk is om uit te brengen.’ Zo werd Dutch Rare Groove geboren, een verzamel-cd met bands als Free, Swinging Soul Machine, Seemon en Marijke en Oscar Harris & The Twinkle Stars.
‘Het is een soort tussenproject geworden, en daardoor krijg je natuurlijk ook weer inspiratie voor je eigen album.’
Een directe verwijzing is te vinden in het gesproken intermezzo Do You Like Oscar Harris?.
‘Ik kende Oscar Harris alleen maar van Toppop en die zoete liedjes, maar hij heeft hele goede funk en soulnummers gemaakt. Die interlude was gewoon een inval, omdat we een spraakcomputer hadden gevonden op internet. Het is een eerherstel voor Oscar Harris, maar wel met een vette knipoog natuurlijk.’
De twee maken graag verwijzingen naar Nederlandse muziek: ‘Shocking Blue, George Baker, dat is natuurlijk altijd leuk om iets mee te doen. Het nummer 300 All’Ora verwijst naar Ekseption. We waren het aan het opnemen toen we hoorden dat Rick van der Linden was overleden. Toen dachten we: dat nummer moet erop.’
Het duo gebruikt vrijwel geen samples, maar leggen hun eigen associaties bij bepaalde loopjes of thema’s vast. Daardoor is hun muziek herkenbaar, zonder dat je er direct de vinger op kunt leggen wat de basis is.

Film
Hoewel ze graag duiken in muziekarchieven op zoek naar inspirerende fragmenten, laten ze hun fantasie net zo makkelijk op de loop gaan met films en televisieseries. Taken: ‘Het begint met een klein idee, een stukje van acht maten, en daar gaan we dan mee aan de slag. Binnen no-time zien we dan een film of andere beelden waarin het nummer zich moet bewegen. Dan wordt het makkelijk om te zien of andere dingen die we erbij halen in de context passen. Als we zo’n nummer laten horen aan anderen blijken ze daar vaak dezelfde ideeën bij te hebben.’
Van Loo: ‘We schrijven de soundtrack van een televisieserie die nog gemaakt moet worden.’
Hoewel ze er niet bewust op aansturen, zijn ze er trots op dat hun muziek al meerdere malen bij commercials is gebruikt, en zelfs op de soundtrack van een Disney-film is terecht gekomen. ‘De cd-verkoop is natuurlijk de laatste jaren dramatisch afgenomen’, zegt Taken. ‘Als je daarvan moet leven heb je weinig te eten. Wij hebben het voordeel dat onze muziek veel wordt opgepikt. Misschien omdat het instrumentaal is en feel-good, dat is toch aantrekkelijk. Het is een andere markt, een ander soort erkenning.’
Van Loo: ‘Als het goed gebruikt wordt heb ik daar geen gewetensbezwaar bij. Daar schaam ik me niet voor.’

Artwork
Naast sterke ingrediënten is een goed feest ook gebaat bij een verzorgde aankleding. Shake! ziet er kek uit, met niet alleen een swingende cover maar ook een compleet boekje, waarbij elk nummer uitgebeeld wordt in een hippe tekening om bij weg te dromen. Het artwork is van Bert Taken zelf, die enkele jaren een kunstopleiding heeft gevolgd. ‘De tekeningen geven de luisteraar een aanleiding om wat verder over de muziek na te denken. Het biedt veel interpretatiemogelijkheden, een tekst stuurt meteen heel erg.’
‘Het is wel gebeurd dat een tekening van Bert de muziek weer heeft gestuurd bij het afmaken’, vertelt Van Loo. ‘Het is een wisselwerking tussen beeld en muziek.’
De tekeningen zijn een extraatje voor de cd-koper. ‘We zien onszelf toch wel als een albumact, en het is tegenwoordig moeilijk om een album aantrekkelijk te maken. Als je alleen voor de muziek gaat is het makkelijk om het te downloaden, maar ik vind het zelf leuk om echt iets in handen te hebben.’

Vreemde eend
Met twintig vrolijke liedjes en verborgen grapjes in een mooie verpakking is het feest compleet. Het is nu tijd voor één vitaal element: het publiek. Autorama werd goed ontvangen, en ook Shake! krijgt goede kritieken. Daarbij heeft Black Market Audio dankzij een goedverzorgde website en intensieve internetcontacten een selecte groep fans over de hele wereld. In eerder genoemd Italië en in Japan loopt het lekker. Van Loo: ‘Als er twee landen zijn waar het soort muziek dat wij maken ontzettend leeft dan zijn het wel Italië en Japan. In die zin was de aandacht niet onverwacht. In Nederland is wel interesse voor Black Market Audio, maar soms heb ik het gevoel dat we een beetje een vreemde eend in de bijt zijn. In dit genre heb je Arling&Cameron, Easy Aloha’s en wij, en dan heb je het wel een beetje gehad. Tussen die drie heb je ook nog eens meer verschillen dan overeenkomsten. Je moet hier echt nog uitleggen waar we mee bezig zijn.’
‘Je hebt de kans dat je hier tussen het wal en het schip invalt’, vult Taken aan. ‘Door mensen die echt serieuze muziek maken wordt je niet serieus genomen, en aan de andere kant van de markt, in de dance, ben je toch teveel popmuzikant. We maken wel echt liedjes.’
Het niet serieus genomen worden is de enige lichte ergernis van de mannen: ‘Het is niet makkelijk om vrolijke muziek te maken, wat mensen wel eens lijken te denken. Het moet aan heel veel criteria voldoen, het moet origineel zijn en niet goedkoop. Je moet er een grote glimlach bij krijgen.’
Taken: ‘Je kunt heel eendimensionaal humor schieten voor open doel, maar wij vinden het leuk om meerdere lagen te creëren. We kiezen niet voor de makkelijkste oplossing.’
De twee zetten zich er al snel weer overheen, ze hebben plannen voor de toekomst. Als het organisatorisch lukt willen ze samen met buitenlandse acts optreden die op eenzelfde lijn zitten, zoals dj Ursula 1000 en Fort Knox Five uit New York en het Londense Skeewiff. ‘Dat maakt het voor de Nederlandse bezoeker misschien spannender om toch eens een kijkje te komen nemen.’